به ورقی که با استفاده از نورد گرم تولید شود ورق سیاه (Black Iron Sheet) یا ورق گرم می گویند. دلیل نامگذاری این ورق این است که چون ماده اولیه آن در کوره های پیش پخت در معرض درجه حرارت بالا قرار می گیرد تغییر رنگ داده و به صورت مات و کدر می شود. از طرف دیگر ورق های تولیدی با فرایند نورد سرد ورق روغنی نام دارند.

ورق سیاه یکی از پرکاربردترین ورق های فولادی است و صنایع مختلفی با آن سروکار دارند.

در صورتی که شما هم یکی از خریداران این نوع ورق هستید، اطلاع از قیمت ورق سیاه از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

ورق آهن سیاه با توجه به ویژگی های مختلف مانند مواد اولیه، ضخامت، شکل ظاهری و کاربرد در دسته بندی های گوناگون قرار می گیرد.

در ادامه به توضیحات بیشتری درباره انواع ورق فولادی می پردازیم:

انواع ورق آهن سیاه

در یک دسته بندی ورق سیاه به دو نوع ورق صنعتی و ورق معمولی تقسیم می شود.

انواع ورق سیاه

ورق سیاه معمولی

ورق معمولی بر اساس دو استاندارد ST37 و ST52 دسته بندی می شوند. که با توجه به میزان آلیاژهای مصرفی مانند فسفر، کربن، گوگرد، منگنز و … با یکدیگر تفاوت دارند. ورق سیاه معمولی غالبا برای ساخت و ساز انواع سوله و ساختمان ها کاربرد دارد.

ورق صنعتی

ورق سیاه صنعتی در دو قالب مختلف استفاده می شود.
از یک طرف برای تولید پروفیل و از طرف دیگر در صنایع سنگین مانند پتروشیمی و صنایع نفت و گاز به میزان زیادی به کار برده می شود.

انواع ورق موجود در بازار

ورق های موجود در بازار در انواع کلاف یا رول، فابریک و شیت به بازار عرضه می شوند.

ورق سیاه رول

ورق کلاف به خاطر رول بودنش در اندازه طولی محدودیتی ندارد. عرض کویل ورق سیاه در ابعاد 1، 1.25، 1.50 و 2 متری موجود می باشد. ضخامت کویل این ورق نیز 1.5 تا 15 mm است.

ورق سیاه فابریک

ورق فابریک یا برش خورده در مراحل ساخت در کارخانه به صورت فابریک تولید می شود. این ورق قابلیت تولید سفارشی دارد یعنی در سایز، ضخامت و عرض مورد نظر مشتریان تولید می گردد.

ورق سیاه فابریک

برای بیان اندازه های ورق شیت برشی موجود در بازار می توان گفت که اکثرا در ضخامت 3 تا 15 mm و بالاتر در اندازه های 1 در 2 متر، 1.5 در 2.5 متر، 1 در 6 متر، 1.5 در 6 متر، 2 در 6 متر و 2 در 12 متر تولید می شوند.

ضخامت ورق سیاه

به طور معمول ضخامت ورق سیاه از 1.5 شروع و تا 200 mm می باشد. معروفترین تولید کننده ورق در ایران کارخانه فولاد مبارکه است که ورق تولیدی از 2 mm شروع می شود. در مورد ضخامت ورق سیاه شیت همانطور که گفتیم این ورق را در سایزها و ضخامت های مورد نظر مشتری تولید می کنند، اما سایزهای ارائه شده به عنوان پر فروشترین انواع شیت شناخته می شود.

  • ورق سیاه ابعاد ۲۰۰۰*۱۰۰۰ mm
  • ورق سیاه ابعاد ۲۵۰۰*۱۲۵۰ mm
  • ورق سیاه ابعاد ۶۰۰۰*۱۰۰۰ mm
  • ورق سیاه ابعاد ۶۰۰۰*۱۵۰۰ mm
  • ورق سیاه ابعاد ۶۰۰۰*۲۰۰۰ mm
  • ورق سیاه ابعاد ۱۲۰۰۰*۲۰۰۰ mm

نحوه تولید ورق سیاه آهن

نحوه تولید ورق سیاه

برای تولید ورق سیاه در ابتدا شمش های فولادی را به کوره ها فرستاده و در دمای از قبل تعیین شده (1100 درجه سانتیگراد) حرارت می دهند. سپس مواد را از چندین مرحله نورد عبور می دهند تا به ضخامت مورد نظر دربیاید.

برای بیان توضیحات بیشتر تولید ورق سیاه آهن : ابتدا اسلب را به کوره های پیشگرم می فرستند و تا درجه از قبل تعیین شده به آن حرارت می دهند.

بعد از اینکه اسلب از کوره خارج شد یک پوسته از اکسید آهن بر سطح آن ایجاد می شود. برای تمیز کردن سطح ورق از اکسید از فشار بالای آب استفاده می کنند. با اینکار علاوه بر رفع پوسته اکسید، حرارت اسلب نیز کم می شود.

گام بعدی مربوط به نورد خشن است. به این صورت که اسلب در چند مرحله از غلتک های تعبیه شده عبور داده می شود تا ضخامت آن کم شده و به میزان مورد نظر برسد. نورد خشن 2 تا 3 مرحله دارد که با گذر از این مراحل ورق به بخش نورد نهایی می رسد.

در مقاله ای که میخوانید، به طور ویژه با ورق سیاه آشنا خواهید شد. اما برای آشنایی با سایر ورق های فولادی، می‌توانید مقاله انواع ورق فولادی + روش تولید و کاربرد آنها را مطالعه کنید.

کاربرد ورق سیاه

ورق آهن سیاه تحت عنوان ماده اولیه در حوزه های متنوعی مورد استفاده قرار می گیرد که به عنوان نمونه می توان به صنایع زیر اشاره کرد.

  • کشتی سازی
  • ماشین سازی
  • صنایع سنگین
  • صنعت ساخت و ساز
  • تولید انواع مخازن و تانکر سازی
کاربرد ورق سیاه

فرمول محاسبه وزن ورق سیاه

به منظور محاسبه وزن ورق از فرمول زیر استفاده می کنند.

وزن ورق سیاه = طول ورق(میلی متر) * عرض ورق (میلی متر) ضخامت (میلی متر) چگالی ورق

نکته: در حالت استاندارد چگالی آهن برابر است با عدد ۷٫۸۶ که اکثرا این عدد را روند کرده و برای جواب مناسبتر از عدد 8 استفاده می کنند. این عدد تلورانس ضخامت را پوشش می دهد.

جدول وزنی ورق سیاه

ردیفطولعرضضخامتوزن
120001000232
220001000348
320001000464
420001000580
520001000696
6600015008576
76000150010720
86000150012864
960001500151080
1060001500201440

جمع بندی

در این مطلب به توضیح کاملی درخصوص معرفی ورق سیاه، انواع، ویژگی ها، روش تولید و کاربرد آن پرداختیم.
گفتیم که ورق سیاه با فرایند نورد گرم و در درجه حرارت بالایی تولید می شود. علت نامگذاری این مقطع به ورق سیاه به خاطر رنگ ظاهری مات، کدر و جنس خشن آن می باشد. ورق سیاه به عنوان ماده اولیه برای تولید انواع ورق های فولادی مورد استفاده قرار می گیرد. همچنین در صنایع مختلف مانند کشتی سازی، ماشین سازی و صنایع سنگین کاربرد فراوانی دارد.

سوالات متداول

ورق آهن سیاه چیست

به ورقی که با استفاده از نورد گرم تولید شود ورق سیاه (Black Iron Sheet) یا ورق گرم می گویند.

انواع ورق سیاه

در یک دسته بندی ورق سیاه به دو نوع ورق سیاه معمولی و ورق سیاه صنعتی دسته بندی می شود. توضیحات بیشتر درباره هر کدام در متن مقاله.

انواع ورق موجود در بازار

ورق های عرضه شده در بازار در انواع کلاف یا رول، فابریک و شیت می باشند. توضیحات بیشتر در مقاله.

ورق سیاه فابریک چیست

ورق فابریک یا برش خورده در مراحل ساخت در کارخانه به صورت فابریک تولید می شود. این ورق قابلیت تولید سفارشی دارد یعنی در سایز، ضخامت و عرض مورد نظر مشتریان تولید می شود.